Grenskantoor (links) en tramstation (met waranda), Heurne
In 1859 werd het grenskantoor in de Aaltense Heurne verplaatst van de Bodendijk (nu Kiefteweg) naar de toenmalige Bocholtscheweg, de huidige Hamelandroute. Dit was het gebouw links op bovenstaande foto.
Tram en marechaussee
In 1910 verrees naast het grenskantoor een station voor de stoomtram aan de lijn Bocholt-Aalten-Lichtenvoorde (het gebouw met de veranda, rechts op bovenstaande foto). In 1932 werd dit tramstation verbouwd tot marechausseekazerne. Eind jaren dertig verhuisde de marechaussee naar een nieuwe kazerne aan de Ringweg. Het voormalige tramstation werd verbouwd tot grenskantoor. Het ‘nieuwe’ grenskantoor werd rond 1960 ontdaan van zijn karakteristieke veranda.
Grenskantoor
Medio jaren 1970 werd het oude grenskantoor uit 1859 afgebroken. Vervolgens werd op dezelfde plek een modern kantoor gebouwd van één bouwlaag. Nadat dit nieuwe gebouw gereedkwam werd ook het voormalige tramstation gesloopt.
Het was een drukke grensovergang. De douanepost was 24 uur per dag bezet. Op hoogtijdagen werkten er soms vijftig tot zestig douaniers. Na de totstandkoming van het Schengen-akkoord werd de douanepost op 31 december 1992 definitief gesloten. Het kantoor was daarna nog jaren in gebruik door verschillende bedrijfjes. In 2024 werd het gesloopt.
Kenmerken
Kadastraal nr.
R-689
Oude grenskantoor
Functie
Grenskantoor
Bouwjaar
1859
Sloop
ca. 1975
Oude tramstation
Functies
Tramstation, Marechaussee-kazerne, Grenskantoor
Bouwjaar
1910
Verbouw
1932 en 1939
Sloop
ca. 1975
Fotoalbum
Grenskantoor en tramstation Heurne (linksboven), vanaf Duitse zijde
Foto uit ‘Unser Bocholt’
Tramstation, 1920
Grenskantoor Heurne (NL) en Zollamt Hemden (D)
Voormalig tramstation, zonder veranda
Voormalig tramstation, zonder veranda
Afbraak voormalig tramstation, ca. 1975
Grenskantoor en tramstation, 1922
Grenskantoor Heurne, ca. 1930-1940
Dagblad Tubantia, 3 september 1971
Grenskantoor Heurne, ca. 1973
Het latere grenskantoor dat tot 1992 als zodanig in gebruik was (foto: Google Streetview, 2022)
Krantenberichten
Intrekking kantoor Kiefthutte per 1 mei 1859Staatscourant, 9 januari 1858
Nederlandsche Staatscourant, 17 november 1859Aaltensche Courant, 9 maart 1910Aaltensche Courant, 5 februari 1926
De Graafschapbode, 11 december 1931Aaltensche Courant, 17 maart 1939Jaarboekje Ambtenaren Belastingdienst, 1946
Eigenaren
Overzicht is niet volledig.
Jaar
Perceel
Eigenaar
Omschrijving
1861
E-1287
’s Rijks Domeinen
180 m² huis, erf
1883
E-1287 E-1288 E-1289
De Staat
180 m² huis, erf (Heurne 18) 510 m² huis, erf (Heurne 19) 180 m² huis, erf (Heurne 20)
1911
E-2282
De Staat
1.950 m² tramstation, bouwland, heide & dennen
1933
E-2282
De Staat
1.950 m² tramstation, rijkskantoor, bouwland, heide & dennen
1965
E-2603
De Staat
1.837 m² rijkskantoor, huis, bouwland
1985
R-264
De Staat
9.660 m² gebouw, erf
Grenskantoor – Fragment kadastrale kaart, 1861
Grenskantoor & Tramstation– Fragment kadastrale kaart, 1912
De Israelitische Gemeente te Aalten bevat in 1813 de volgende leden:
Jacob Gompers Vles(+) (1753), kerkbestuurder (1810) ⚭ Sara Isaac (Stadtlohn/D, 1763 – 1825) met 4 kinderen: • Gompert Jacob Vles, 17 jaar, ovl. 1854; ⚭ Brandje Simon • Isac Jacob Vles, 14 jaar • Gumken Jacob Vles, 25 jaar, ⚭ 1815: Simon Jacob Schaap • Fijken Jacob Vles, 21 jaar
David Isak Franken (Aalten, 1753 – Aalten, 1823) met 1 kind: • Aleida David Franken (Aalten, 1799 – Aalten, 1865), ⚭ Benjamin van Beek
David Jacob Schaap, ⚭ (1) 1789: Duifken Levie, *Elten, 1771, ovl. 1811; ⚭ (2) 1815: Hanna Gompert, *Groenlo, 1767, ovl. 1844; met 1 kind: • Levi David Schaap, 6 jaar, ovl. 1840, ongehuwd
David Isac de Haas(+) (Aalten, 1767 – Aalten, 1855); adres 1823: Landstraat 31 ⚭ Sophia Gompers (Groenlo, 1772 – Aalten, 1853) met 4 kinderen: • Isac David de Haas (Aalten, 1803 – 1883) • Gompert David de Haas (Aalten, 1809 – 1877) • Eva David de Haas (Aalten, 1806 – 1866) • Sebilla David de Haas (Aalten, 1812)
Mozes Jacob de Haas ⚭ 1802 Sophia Isaac (Jilchen/D) met 4 kinderen: • Levi Mozes de Haas, 8 jaar • Jacob Mozes de Haas, 6 jaar • Sara Mozes de Haas, 2 jaar • Hendele Mozes de Haas, 4 jaar
Simon Jacob Schaap (Aalten, 25-12-1780 – Aalten, 30-03-1825) ⚭ Sara Casper Cohen (Winterswijk, 1787 – Aalten, 11-04-1814) met 4 kinderen: • Scheune Simon Schaap (Aalten, 08-11-1807 – Aalten, 20-11-1869) • Klara Simon Schaap (Aalten, 03-10-1809 – Aalten, 18-12-1878) • Diena Simon Schaap (Aalten, 04-01-1811 – Zevenaar, 14-08-1872) • Jacob Simon Schaap (Aalten, 02-02-1813 – Aalten, 28-11-1876)
Sara Joseph, wed. Aron Gompert van Gelder (A.G. van Gelder is ovl. tussen 1798 en 1804)(+); met 5 kinderen: • Joseph Aron van Gelder (Aalten, 15-03-1778 – Aalten, 20-03-1847) • David Aron van Gelder (Aalten, 06-06-1784 – Aalten, 19-06-1859) • Rachel Aron van Gelder (Aalten, ca. 1785) • Gompert Aron van Gelder (Aalten, 11-11-1792 – Aalten, 08-09-1836) • Liefman Aron van Gelder (Aalten, 05-01-1800 – Aalten, 07-04-1866)
Bilha Abraham van Gelder (= Sibilla Moses), met 1 onechte zoon: • Philip van Gelder, 44 jaar
Hindele Ansel van Beek (= Hendele Jacobs, 1772 – Aalten, 1841), met 1 onechte zoon: • Benjamin Nathan van Beek (Aalten, 1800 – Aalten, 1873)
Eliaser / Lazer Levie de Haas
Isaac Abraham de Haas
Samson Jacob Schaap, *1785; ovl. tussen 1813 en 1823, ongehuwd
(+) Dit teken verwijst naar het artikel van Peter Lurvink in Misjpoge II / 1, jan. 1989: “David Markus en zijn nakomelingen, een joodse familie in Aalten”.
De Kemena is geen straat, maar een voormalige wijk in Aalten. Bij de straatnaamgeving in 1933 werd de Kemena als volgt beschreven:
“Wijk van verspreide huizen …welke omvat de gronden begrensd door het gedeelte der Admiraal de Ruyterstraat vanaf de spoorlijn tot het z.g. „Tuindorp” (dit laatste wordt geacht niet bij de Kemena te behooren), vandaar door een korte rechte lijn noordwaarts getrokken tot de beek, daarna door de Slingebeek tot de Richterinkbrug, den Richterinkweg tot zijn westelijk eindpunt en ten westen door de grens van de kom.”
In 1965 werd het uitbreidingsplan vastgesteld voor de bouw van 550 woningen in het plangebied Kemena dat tegenwoordig grofweg de Kemenaweg en de Planetenbuurt omvat. De oude en nieuwe situatie is goed te vergelijken op Topotijdreis.
Nijverheidsweg
In 1958 besloot de gemeenteraad van Aalten tot het doortrekken van de Kemenaweg, van de Adm. de Ruyterstraat tot de Bocholtsestraatweg. Dit zou later de Nijverheidsweg worden. Het definitieve tracé van de Nijverheidsweg zou uiteindelijk westelijk van de huidige Kemenaweg worden aangelegd, waardoor de Kemenaweg een rustige woonstraat werd.
Adreswijzigingen
Tussen 1934 en 1967 is de huisnummering in het gebied de Kemena dusdanig gewijzigd dat het ons nog niet helemaal duidelijk is hoe de oude en nieuwe nummering zich tot elkaar verhouden en daarom kloppen onderstaande nummers / bewonersgeschiedenissen mogelijk niet allemaal. Ook zijn voor de bouw van de Planetenbuurt diverse woningen afgebroken in het toenmalige gebied van de Kemena. Nader uit te zoeken!
Naar verluid moesten de oneven adressen aan de Kemenaweg, hoger dan nummer 21, begin jaren 70 verdwijnen voor de aanleg van de Nijverheidsweg en de bouw van woonhuizen in de Planetenbuurt.
Onderstaande tabel geeft de adressen weer die we vóór en na 1967 hebben kunnen thuisbrengen, denken wij. Kunt u deze lijst aanvullen of corrigeren?Laat het ons weten!
Jan Steven Schaars Prins werd geboren in Aalten op 23 februari 1817, zoon van landbouwer Laurens Prins en Anna Elisabeth Hiebink. In 1823 woonde het gezin op het adres Aalten 3, tegenwoordig Kerkstraat 5 en werd zijn vader vermeld met beroep logementhouder.
Op 20 april 1843 trouwde Jan Steven Schaars Prins met Johanna Walvoort. Samen kregen zij drie kinderen. Nadat Johanna in 1851 was overleden, hertrouwde hij in 1853 met Berendeken Walvoort. Zij kregen met elkaar zes kinderen.
Van 1858 tot 1885 was Jan Steven Schaars Prins rijksveldwachter in Aalten. Het noemen van zijn naam was al voldoende om de schrik er in te krijgen. De jeugd kroop in haar schulp als zijn naam genoemd werd en de ondeugende rakkers kon men er mee naar bed krijgen.
Maar ook volwassenen hadden ontzag voor hem. Hij was een imposante verschijning, hetgeen alleen al meewerkte om de orde te herstellen. En als hij aanpakte, dan was de orde direct hersteld.
Schaars Prins was zogezegd een mannetjesputter die wel eens voor hete vuren heeft gestaan. Hij trok er vaak alleen op uit om gevaarlijke stropers te verbaliseren, maar ook heeft hij tegenover ’t geboefte zijn kracht getoond. Naar verluid is hij ooit in het Aaltense Goor door stropers overmeesterd en vastgebonden aan een boom. Enige uren later werd hij door een voorbijganger bevrijd.
In 1876 ontving Schaars Prins een eervolle onderscheiding van koning Wilhelm I van Pruisen voor moedig gedrag, het jaar ervoor getoond bij de arrestatie van twee Duitse moordenaars die uit de gevangenis in Bocholt waren ontsnapt.
Jan Steven Schaars Prins overleed op 23 augustus 1893 in Aalten.
Krantenberichten
Het Vaderland, 7 maart 1876
Zutphensche Courant, 26 maart 1886Zutphensche Courant, 17 april 1886
Deze website gebruikt cookies voor een optimale ervaring en analyse van bezoekgegevens. Ga je hiermee akkoord? Zonder toestemming werken sommige onderdelen van de site mogelijk minder goed.
Functioneel
Altijd actief
De technische opslag of toegang is strikt noodzakelijk voor het legitieme doel het gebruik mogelijk te maken van een specifieke dienst waarom de abonnee of gebruiker uitdrukkelijk heeft gevraagd, of met als enig doel de uitvoering van de transmissie van een communicatie over een elektronisch communicatienetwerk.
Voorkeuren
De technische opslag of toegang is noodzakelijk voor het legitieme doel voorkeuren op te slaan die niet door de abonnee of gebruiker zijn aangevraagd.
Statistieken
De technische opslag of toegang die uitsluitend voor statistische doeleinden wordt gebruikt.De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor anonieme statistische doeleinden. Zonder dagvaarding, vrijwillige naleving door je Internet Service Provider, of aanvullende gegevens van een derde partij, kan informatie die alleen voor dit doel wordt opgeslagen of opgehaald gewoonlijk niet worden gebruikt om je te identificeren.
Marketing
De technische opslag of toegang is nodig om gebruikersprofielen op te stellen voor het verzenden van reclame, of om de gebruiker op een site of over verschillende sites te volgen voor soortgelijke marketingdoeleinden.