Aalten
Tussen de huidige adressen Dijkstraat 2 en 4 stond oorspronkelijk een woning die bewoond werd door twee gezinnen. Deze woning werd vermoedelijk rond 1857 gesloopt, waarna op deze locatie in 1859 een katholieke kerk werd gebouwd. Deze kerk werd in 1893 door brand verwoest en niet herbouwd. Tegenwoordig bevindt zich hier een tuin, behorend bij de voormalige pastorie.
Voorheen stond op deze locatie een woning die bewoond werd door twee gezinnen. In 1859 werd hier een katholieke kerk gebouwd. Deze kerk werd in 1893 door brand verwoest en niet herbouwd. Tegenwoordig bevindt zich op deze locatie een tuin.
Sinds 1800 kerkten de Aaltense rooms-katholieken in een schuurkerk in de Kerkstraat. Na vijf decennia bleek deze kerk te klein voor de groeiende parochie. Tijdens de Sint-Nicolaasmarkt, die met een kerkdienst begon, was de toeloop soms zo groot dat mensen de dienst buiten in de bittere kou bijwoonden. Men zocht en vond een terrein voor een nieuwe kerk aan het begin van de Dijkstraat.
Bouw RK kerk aan de Dijkstraat (1859–1893)
De gelden werden bijeengebracht voor de bouw van een kerk met pastorie en op 4 mei 1859 werd de nieuwe Waterstaatskerk in gebruik genomen. De kerk stond tussen de huidige adressen Dijkstraat 2 (voormalige RK pastorie) en Dijkstraat 4 (waar tot 2022 bakkerij Van den Dobbelsteen was gevestigd).
Brand
Op 10 mei 1893 brak er brand uit schuin tegenover de kerk, in woningen aan de Kerkstraat. De aandacht van de brandweerlieden was volledig gevestigd op het blussen van deze brand. Bevelen werden gegeven aan de brandweerlieden, en deze zwoegden aan de pompen. De wind stond noord-oost en men hield de gebouwen vlak bij de brandende percelen, die onder de wind lagen, goed nat. Maar op de kerk die verder af lag werd niet gelet, totdat plotseling rookwolken uit het dak en toren opstegen.
De mare ging van mond tot mond: “de kerke steet in brand”. Groote ontsteltenis maakte zich meester van de bevolking, de katholieke in het bijzonder. De kerkschatten moesten in veiligheid worden gebracht, en het gelukte om deze in veiligheid te brengen. De brandweer stond machteloos. Men moest de nabijgelegen percelen nat houden, en nu de kerk er bij kwam wist men niet meer hoe te handelen. Het was een fantastisch schouwspel in de avond. Heel de Aaltense bevolking was samengestroomd om het drama te zien voltrekken.
De laatste slagen die van het torenuurwerk zijn gehoord, waren half twaalf. Toen stortte de spits in en een zee van vonken dwarrelde door het luchtruim. ’t Was gedaan. Niets dan puinhopen bleven over. De pastorie bleef gelukkig wel gespaard.
Nieuwbouw
Wat nu? De naastgelegen school, waaraan een loods werd gebouwd, werd ingericht voor kerk, en men moest omzien naar middelen om een nieuwe kerk te bouwen. De bittere pil werd enigszins verguld, doordat de verzekering royaal was met de schadevergoeding. Niet minder dan ongeveer 26.000 gulden kreeg men uitgekeerd.
Nu er toch nieuw gebouwd moest worden, werd uitgezien naar ruimer terrein. Dit vond men iets verderop, aan de andere kant van de Dijkstraat. Daar werd de nieuwe RK kerk gebouwd.
Eerdere bebouwing
Voor de bouw van de kerk in 1859 stond er een woning op deze locatie, bewoond door twee gezinnen. Deze woning is rond 1857 (?) gesloopt.
Eigenaren
Overzicht is niet volledig.
| Jaar | Perceel | Eigenaar | Omschrijving |
|---|---|---|---|
| 1832 | I-1243 I-1246 | Berend Wevers Gerrit Jan Scholten | 64 m² huis & erf 133 m² huis & erf |
Bewoners
1813
Aalten 50
Half huis en tuin
Jan Willem Duenk (Barlo, 10-02-1751), daglooner
Berent Wevers (Aalten, 06-02-1785), zoon, kleerm.
Gradus Wevers (Aalten, 1799), zoon
2 mans
2 vrouw
1 zoon
Aalten 51
Half huis en tuin
Gerrit Jan Scholten (Lintelo, 29-07-1764), daglooner
1 man
1 vrouw
2 zoons
2 dogters
Bevolkingsregister 1823-1838
Berend Wevers (Aalten, 06-02-1785), arbeider
Johanna Catharina Roerdinkveldboom (Winterswijk, 02-02-1789)
Gerrit Jan Scholten (Lintelo, 29-07-1764), arbeider
Willemina Sluiskes (Aalten, 31-08-1775)
Bevolkingsregister 1838-1850
Berend Wevers (Aalten, 06-02-1785), arbeider
Johanna Catharina Roerdinkveldboom (Winterswijk, 02-02-1789)
Gerrit Jan Scholten (Lintelo, 29-07-1764), arbeider
Willemina Sluiskes (Aalten, 31-08-1775)
Bevolkingsregister 1850-1860
Kenmerken
| Kadastraal nr. | I-11435 |
| Functie | Kerk |
| Bouwjaar | 1859 |
| Afgebrand | 1893 |
Bronnen
- Archief De Beukelaer / coll. EHDC
- Delpher
- ECAL
- HisGIS
- Kadaster
- Kadastrale kaart
- ‘Uit Aalten’s verleden’, door G.H. Rots, Aaltensche Courant, 21 januari 1938 (Delpher)
- Wiewaswie
